Ege Denizi ’nde önceki gün meydana gelen 6.2 şiddetindeki sarsıntının ardındaki deprem tekrar gündemdeki yerini almaya başladı. Zelzele tartışmaları sık sık olduğu gibi yine İstanbul üzerinden yapılıyor. Konuyla ilgili yer sarsıntısı Uzmanı Prof. Dr. Şener Üşümezsoy Duvar’a konuştu.
Üşümezsoy, başta “İstanbul ’da söylendiği gibi büyük bir deprem riski var mı?” sorusuna yanıt verilmesi gerektiğini vurgularken, 1999 depreminden daha sonra, “Marmara boydan boya kırılacak” gibi açıklama yapanların “büyük bir spekülatif söylem içerisinde olduklarını” savunurken şunları söyledi:
“Marmara Denizi ’nde, özellikle de deniz tabanında yapılan çalışmalardan varılan netice Marmara Denizi ’nde 1999 depreminde stres boşalmış. Yani 1999 depreminden anında daha sonra ‘Marmara boydan boya kırılacak ’ diyenler adamakıllı spekülatif söylem içerisindeydiler. Çünkü deniz tabanında yapılan araştırmalar da 1894 ’te Çınar çukurundaki 60 kilometrenin stresini boşaltmış olduğu görülüyor. Yani bunun tekrar gerginlik olabilmesi için daha önümüzde en azından bir 100 yıl var.”
‘YEGANE KIRILMAYAN FAY ’
Marmara ’nın Tekirdağ, Silivri, Saros bölgelerindeki duruma ilişkinse Üşümezsoy, “Marmara Denizi ’in Tekirdağ ilçesinden Silivri çukuru ve Tekirdağ çukuruna 60 kilometre kesim için 1912 ’de stresini boşaltmış diyebiliriz” şeklinde görüş belirtti. Üşümüzsoy, şöyle devam etti “bundan başka ise Marmara Denizi ’nin Batı tarafındaki Tekirdağ, Silivri ve Saros bölgesi de 1912 ’de yırtılmış ve böyle olunca da Marmara Denizi ’nin bütün ortası da bir tarafı Florya ’dan başlayıp Silivri açıklarına dışarı giden orta sırt dediğimiz bir bölge var. Bu sırt bölgesi batıda Çınar çukuru, doğuda orta sırt arasındaki bir yükselti. Yegane kırılmayan fay bu sırttadır. Bu sırt 1766 ’dan beri kırılmamış. O halde 7 ’lik bir yer sarsıntısı oluşturur tarzında bir söylem var. Ama benim bu sırttaki fayı incelediğim süre Çınar çukurundan gelip Çekmece ’ye dek uzanan kesimi bu fayın, yani 50 kilometrenin en doğudaki 20 kilometresi dikey bir fay. Bu düşey fay da ölü bir fay.”
‘BÜYÜK DEPREM SENARYOLARI ’
Marmara ’nın Kumburgaz çukuru olarak tanıdık ve Büyükçekmece ’den başlayarak Silivri çukurunu dek uzanan kesimi hakkında ise Üşümezsoy, “Buradaki faylar aralıksız sürtme halinde şeklinde görüş belirtti:
“Buradaki fay kesintisiz enerji boşalttığı için burada 7 ’nin üzerinde bir yer sarsıntısı bekleyemeyiz. Zelzele 6 buçuk ve 7 arasında olur. Yani 7 ’nin aşağıda olur. Yapılan çalışmalar sonucu ortaya meydana çıkan açıklamalardan da anlaşılacağı üzere ‘Marmara ’da tek parça fay kırılır, boydan boya büyük zelzele olur ’ tezinin spekülatif olduğu, verilere dayanmadığı vurgulanarak benim tekrar beri söylediğim noktaya gelindi. O halde Marmara Denizi ’ndeki büyük deprem senaryoları en ince ayrıntısına kadar sayılara dayanmayan spekülatif bir modeldir.”
